Size geçmiş olsun, sizde makat çatlağı (anal fissür) ve basur (hemoroid) sorunu olduğu ve bu nedenle ameliyat önerildiği anlaşılıyor. Ameliyat süresi ve ameliyat sonrası ağrı, uygulanan teknik ve uygulayan cerraha göre değişir. Bu nedenle, bu soruları bana değil, ameliyatınızı gerçekleştirecek olan cerraha yöneltmeniz gerekir. Ben size hem makat çatlağı (anal fissür) ve hemde basur (hemoroid) için ameliyatsız yöntemler ve ameliyat ile ilgili bilgileri veriyorum.

Komplike olmayan makatta çatlak veya anal fissür vakalarında ameliyatsız tedavi uygulanabilir. Makatta çatlak veya anal fissür vakalarında: 1. Diyet düzenlemeleri: posa bırakan gıdalar ve günde 2 Lt gibi su tüketilmesi, acı, ekşi ve baharatlı gıdaların kısıtlanması 2. % 0.2’lik nitrogliserinli krem: ile makattaki çatlak üzerine masaj yapılması: iç makat kasını gevşetme etkisi vardır. Fazla miktarlarda kullanılmamalıdır, çünkü fazla miktarda kullanıldığında tansiyonu düşürerek başağrısı, baygınlık hissi, bulantı ve kusma gibi yakınmalar yapabilirler. Uygulama sırasında parmaktan emilme olasılığına karşın eldiven ile uygulama veya kalın bir tahta veya plastik çubuk yardımı ile uygulanması bu yan etkileri azaltabilir. 3. Kalsiyum kanal blokerleri: Nifedipin ve diltiazem gibi haplar aynı şekilde iç makat kasını gevşeterek çatlağı iyileşmesine katkı sağlayabilirler. 4. Botulinum toksini (Botoks): iç makat kasında geçici bir felç oluşturarak makattaki çatlağın iyileşmesine katkı sağlarlar. Makatta çatlak veya anal fissür vakalarında çatlak olan bölgenin iki yanına 40 ünite Botoks enjekte edilir. Makatta çatlak (anal fissür) için Botoks tedavisinin avantajları:1.Makattaki çatlak ameliyatında sfinkterotomi adı verilen iç makat kasının kesilmesi işleminin gaz veya dışkı tutamama gibi yan etkilerinden kaçınmak için geçici felç yaratan Botoks uygulaması gündeme girmiştir. 2. Ameliyathane gerektirmez. 3. İşlem sonrasında günlük aktiviteye aynen devam edilir. Genellikle, makatta çatlak durumunda hastaların % 70-75’inde botoks tedavisi ile tam başarı, % 20’sinde kısmi başarı elde edilir. Makatta çatlak sorunu olan hastaların % 5-10’unda ise botoks tedavisi sonuç vermez. Makatta çatlak nedeni ile yapılan Botoks uygulamasından sonra, hastanın yakınmalarında 30 gün içinde bir düzelme olmazsa bazı hastalarda, ikinci bir seans yapmak gerekebilir. Şayet makatta çatlak nedeni ile yapılan Botoks uygulaması başarılı olmazsa arkasından cerrahi girişim veya ameliyat yapılabilir. Bu tür bir durumda hasta için hangi yöntemin etkili olacağına bağırsak hastalıkları ile yoğun bir şekilde uğraşan bir Genel Cerrahi Uzmanı’nın (kolorektal cerrahi) karar vermesinde yarar vardır.
Makatta çatlak için cerrahi tedavi, altta yatan sertleşmiş iyileşme dokusunun (nedbe veya skar) çıkartılmasını prensibine dayanan bir kısa süreli bir ameliyattır. Anal kanalı kontrol eden makat iç kasının bir kısmının çıkartılması, ağrı ve spazmın önler ve çatlağın iyileşmesine yardım eder. Ameliyat akşamında hasta ayağa kaldırılır, oturma banyosu yaptırılır ve yemek verilir. Ağrı sıklıkla birkaç gün içinde ortadan kalkar. Hasta ortalama 3-4 gün içinde işine geri dönebilir. Tam iyileşme ortalama 3 hafta içinde olur. Ancak, yara iyileşme sorunu olanlarda bu iyileşme süreci bazen 3 aya kadar uzayabilir. Bu tür durumlarda yara iyileşmesini hızlandıran bazı kremler kullanılmaktadır. Hastaların % 5’inde makatta çatlak ameliyata rağmen tekrarlayabilir.

Hemoroid (basur) hastalığında ameliyat dışı tedavi yöntemleri: oturma banyoları (10-15 dakika süre ile sıcak su içine oturma), bazı pomadların sürülmesi veya ağızdan hemoroid hapı alınması gibidir. Doktor muayenehanesinde yapılacak hemoroid (basur) tedavileri de mevcuttur, bunlar: bipolar koagülasyon, lazer koagülasyon, infrared yöntemi, skleroterapi ve bantlama girişimidir. Hemoroid (basur) tedavisinde skleroterapi işlemi dış hemoroidlerde tercih edilir ve basur memesi içine kireç oluşumunu sağlayan bir kimyasal madde verilerek bu memenin sönmesi ve bir daha orada oluşmamasının temini hedeflenir. Hemoroid tedavisinda bantlama işlemi: hanımların saçlarına taktığı toka gibi bir lastiğin anoskop denilen ve makat içine sokulan ışıklı bir alet ile lastik tokayı kaydırarak oraya yerleştirilmesi işlemidir, kolay tolere edilir ve hasta işlem sonrasında günlük aktivitelerine devam edebilir. Hemoroid veya basur hastalığı ilerlemişse cerrahi yöntem gündeme gelir. Bunlar: klasik ameliyat teknikleri: Milligan Morgan, Ferguson ve Whitehead ameliyatları, ligasure veya Ultracision gibi damar kapatma cihazları ile hemoroid memelerinin kesilmesi, Longo yöntemi ve lazer tedavisidir. Lazer yöntemi: CO2, Argon, NdYag, Diod lazerler bu amaçla kullanılabilir. Tüm lazerlerin ana amacının damarların tutkal ile yapıştırılarak kapatılması gibi adlandırılabilir. Bu yöntem çok az ağrılı olması ve nüks oranlarının düşük olması gibi avantajlar taşır.

Saygılarımla,

Prof. Dr. Korhan Taviloğlu
Genel Cerrahi Uzmanı